AB’nin Yeşil Hidrojen Hedefi ve Türkiye’nin Rolü
Türkiye, Avrupa’nın yeşil hidrojen tedarikçisi olmayı hedefliyor ve 2030’a kadar 2 GW, 2035’e kadar 5 GW, 2053’e kadar 70 GW elektroliz kapasitesi kurmayı planlıyor.
- AB, 2030 yeşil hidrojen hedefini 5,6 milyon tondan 20 milyon tona çıkardı (10 milyon ton yerli üretim, 10 milyon ton ithalat).
- AB’nin REPowerEU Planı, Rus fosil yakıtlarını yenilenebilir enerji ve yeşil hidrojenle ikame etmeyi amaçlıyor.
Küresel Hidrojen Eğilimleri
- 2030 itibarıyla düşük emisyonlu hidrojen üretimi 38 milyon ton olacak (27 milyon tonu elektrolizle, geri kalanı karbon yakalama teknolojileriyle).
- 2050’de yıllık 170 milyar dolarlık yatırım bekleniyor.
- 2050’ye kadar elektroliz kapasitesinin 5.722 GW’a ulaşması öngörülüyor.
Bu öngörüler IEA ve IRENA’ya aittir
Türkiye’nin Yeşil Hidrojen Potansiyeli
SHURA Enerji Dönüşümü Merkezi:
- Türkiye, 2050’ye kadar yıllık 3,4 milyon ton yeşil hidrojen üretebilir.
- Bu hedefe ulaşmak için yıllık 3-4 milyar dolarlık yatırım gerekiyor.
IICEC 2023 Raporu:
- Türkiye’nin yeşil hidrojen üretimi 2035’te 0,6 Mt, 2050’de 5,5 Mt olabilir.
- Türkiye’nin AB’nin hidrojen ithalatındaki payı 2050’ye kadar %3 olabilir ve daha sonra %8’e çıkabilir.
Türkiye Yeşil Hidrojen İhracatçısı Olabilir Mi?
Küresel Enerji Dönüşümü ve Avrupa’nın Hidrojen Stratejisi:
- Rusya-Ukrayna Savaşı sonrası Avrupa Rus doğalgazına bağımlılığını azaltıyor.
- Avrupa’daki doğal gaz depoları %82 doluluk oranına ulaştı, ancak uzun vadeli enerji güvenliği için alternatif kaynaklara yönelim hızlandı.
- 2021’de AB’nin Rusya’dan aldığı 140 milyar metreküp doğalgaz, 2023’te %80 azalarak 27 milyar metreküpe düştü.
- AB, Fit for 55 anlaşmasıyla 2030’a kadar 5,6 milyon ton hidrojen üretmeyi hedeflerken, REPowerEU planıyla bu hedefi 20 milyon tona çıkardı.
- AB, hidrojenin 10 milyon tonunu kendi üretecek, 10 milyon tonunu ithal edecek.
Türkiye’nin Yeşil Hidrojen Avantajları:
- Türkiye, coğrafi konumu, yenilenebilir enerji potansiyeli ve doğal gaz altyapısıyla Avrupa için stratejik bir tedarikçi olabilir.
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı 2023’te Ulusal Hidrojen Stratejisi ve Yol Haritası’nı yayımladı.
- Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı da Türkiye Hidrojen Eylem Planı’nı devreye aldı.
- Bu stratejiler, Türkiye’yi 2050’ye kadar küresel bir yeşil hidrojen üreticisi ve ihracatçısı yapmayı hedefliyor.
- Özel sektör de devreye girdi: Enerjisa Üretim’in yer aldığı Türkiye’nin ilk Hidrojen Vadisi Projesi önemli bir adım.
Türkiye’nin Avrupa İçin Stratejik Önemi:
- Sabancı CEO’su Cenk Alper’in Davos’taki açıklamaları, Türkiye’nin Avrupa’nın en büyük hidrojen tedarikçisi olabileceğini vurguluyor.
- SHURA, IICEC ve diğer analizler, Türkiye’nin 2050’ye kadar ciddi bir hidrojen üreticisi olacağını gösteriyor.
- Bölgedeki jeopolitik risklere rağmen Türkiye’nin Avrupa’ya lojistik üstünlüğü devam ediyor.
- AB, yeşil hidrojen için Afrika’ya yatırım yapmayı planlıyor, ancak bölgesel istikrarsızlık ve lojistik zorluklar Türkiye’yi daha güvenilir bir alternatif haline getiriyor.
Türkiye’nin Yeşil Hidrojen İhracatında Başarı İçin Yapması Gerekenler:
- Doğru yatırımlar ve güçlü Ar-Ge çalışmalarıyla yeşil hidrojen üretimini artırmak.
- Finansman ve regülasyon süreçlerini hızlandırarak sektöre güven vermek.
- Mevcut doğal gaz boru hatlarını hidrojen taşımaya uygun hale getirmek.
- Avrupa’nın hidrojen ithalatında en büyük oyunculardan biri olmak için stratejik iş birlikleri geliştirmek.
- Bütün bu adımlar doğru şekilde atılırsa Türkiye, Avrupa’nın hidrojen tedarikinde kritik bir merkez haline gelebilir.