Piyasa Notları – 27 Temmuz 19.00
Brent, ABD-İran saldırı arasının etkisiyle 87,55 dolara kadar geriledikten sonra Suudi petrol hedeflerine yönelik İHA saldırıları ve Hürmüz belirsizliğiyle 90 doların üzerine toparlandı. Kazakistan’da üretim keskin düşerken CPC yüklemeleri yeniden başladı. Kritik mineraller, akaryakıt fiyatlarına müdahale, doğal gaz ticareti, rüzgâr yatırımları ve TRISO yakıtı ile yapay zekâ destekli nükleer projeler enerji gündeminin diğer başlıklarını oluşturdu.
Suudi petrol hedeflerine yönelik İHA saldırıları ateşkes arasını sınadı
Suudi Arabistan, Irak’taki İran destekli grupların Doğu Bölgesi ve Riyad’daki petrol hedeflerine gönderdiğini bildirdiği İHA’ları düşürdü. Husiler de Yanbu’ya petrol taşıyan geçiş noktalarını hedef aldıklarını açıkladı. Ürdün iki İHA düşürürken Kuzey Irak’ta İranlı muhaliflerin kampları vuruldu. Üretim kaybı bildirilmedi.
Washington “derin görüşme” derken İran müzakere talebini reddetti
Trump, İran’la “çok derin görüşmeler” yürütüldüğünü ancak sonuç alınmazsa güçlü askerî harekâta hazır olduğunu söyledi. İran Dışişleri Bakanlığı ise müzakerelerin yeniden başlamasını istemediklerini, yalnızca arabulucular üzerinden mesaj alışverişinin sürdüğünü açıkladı. Tarafların diplomatik süreci tanımlama biçimleri açıkça çelişiyor.
İran, Hürmüz’de altı gemiyi geri çevirdiğini bildirdi
İran devlet medyasına göre izinsiz geçmeye çalışan altı gemi geri çevrildi. Gemilerden birinin “kaza” geçirdiği öne sürüldü. Tahran, gemilerin İran kıyısındaki kanalı kullanmasını ve geçişi kendisinin denetlemesini istiyor.
Kazakistan petrol üretimi yarıya indi, CPC yüklemeleri yeniden başladı
Kazakistan’ın petrol ve kondensat üretimi pazar günü haziran ortalamasındaki günlük 2,16 milyon varilden yaklaşık 1 milyon varile geriledi. Enerji Bakanlığı, bir haftalık aranın ardından CPC’nin Karadeniz terminalinde yüklemelerin yeniden başladığını açıkladı. Seamajesty ve Milos tankerleri Tengiz petrolü yüklemeye başladı.
ABD’nin Çin kritik minerallerini bırakma takvimi riske girdi
ABD’de savunma şirketlerinin Çin ve diğer rakip ülkelerden kritik mineral alımını durdurması için 1 Ocak 2027 hedeflense de yerli kapasite yetersiz. ABD, 2025’te 48 bin ton nadir toprak mıknatısı tüketirken yalnızca 300 ton üretti. 2026 sonu kapasitesi 5 bin ton öngörülüyor. Yeni muafiyetler ve müttefik tedariki gerekebilir.
İtalya ve Polonya akaryakıt fiyatlarına yeniden müdahaleyi değerlendiriyor
İtalya, benzin ve motorini litre başına 2 euronun altında tutmak için vergi ayarlaması hazırlıyor. Motorin ortalaması 2,185 euroya ulaştı. Polonya da ağustosun ikinci yarısında fiyat düşürücü önlemleri yeniden uygulayabileceğini açıkladı. Her iki ülkede maliyetin bütçeye ve petrol şirketlerine nasıl dağıtılacağı kesinleşmedi.
Expand Energy, Twin Eagle’ı 1,25 milyar dolara alıyor
Expand Energy, doğal gaz ve elektrik pazarlama şirketi Twin Eagle’ı satın alarak Kuzey Amerika’daki ticaret ve lojistik kapasitesini büyütecek. Birleşik yapı günlük yaklaşık 14 milyar fitküp gaz pazarlayacak ve ABD-Kanada pazarının yaklaşık yüzde 90’ındaki talep merkezlerine erişebilecek.
TotalEnergies iklim kararını temyize taşıyor
TotalEnergies, müşteri kullanımından kaynaklanan emisyonları da iklim risk planına dahil etmesini isteyen Paris mahkemesi kararına itiraz edecek. Şirket, küresel iklim değişikliğinin Fransa’nın kurumsal özen yükümlülüğü yasası kapsamında değerlendirilemeyeceğini savunuyor. Dosya Paris Temyiz Mahkemesine taşınacak.
Romanya’daki 50 MW rüzgâr projesine 47 milyon euro kredi
OMV Petrom ve Renovatio ortaklığındaki Gura Văii–Onești projesi, BCR’den yatırım maliyetinin en az yüzde 60’ını karşılayacak kredi sağladı. Tüm izinleri alınan yaklaşık 50 MW’lık santralin yılda net 110 GWh elektrik üretmesi bekleniyor. Proje, ortakların yatırım kararı aldığı 300 MW’lık rüzgar portföyünde bulunuyor.
GenZero, Asya ve Orta Doğu odaklı temiz enerji platformuna yatırım yaptı
Temasek iştiraki GenZero, Singapur merkezli PCG Global’ın on milyonlarca dolarlık ön Seri A finansman turuna liderlik etti. Dağıtık yenilenebilir enerji altyapısına odaklanan şirket, kaynağı Güneydoğu Asya, Okyanusya ve Orta Doğu’da proje geliştirme ve uygulama faaliyetlerini büyütmek için kullanacak. Kesin yatırım tutarı açıklanmadı.
ABD, TRISO yakıt üretimi için Framatome’a izin verdi
NRC, Framatome’un Richland tesisinde uranyum zenginleştirme sınırını yüzde 6,5’ten yüzde 10’un altına çıkararak TRISO yakıtı üretmesine izin verdi. Tesisin 2027’de üretime başlaması, ilk aşamada yılda iki ton TRISO yakıtı sağlaması planlanıyor. Lightbridge ile QNI ayrıca uzun vadeli HALEU tedariki için bağlayıcı olmayan mutabakat imzaladı.
Nükleer reaktörleri hızlandıracak yapay zekâ projesine 60 milyon dolar
Idaho Ulusal Laboratuvarı öncülüğündeki Prometheus projesi, üç yıllık 60 milyon dolarlık federal destek için seçildi. Otuz iki ortaklı girişim; yapay zekâyı reaktör tasarımı, lisanslama, yakıt üretimi, inşaat ve işletmede kullanarak proje süreleri ile işletme maliyetlerini yarıya indirmeyi hedefliyor. Fonlama henüz müzakere aşamasında.
Long Beach, denizcilik SMR girişimine katılan ilk ABD limanı oldu
Long Beach Limanı ile ABD Denizcilik İdaresi; nükleer tahrikli ticari gemiler, yüzer güç üniteleri ve liman elektriği için güvenlik, denetim ve işletme standartları geliştirmek üzere mutabakat imzaladı. Anlaşma bağlayıcı değil ve finansman ya da teknoloji seçimi içermiyor. BlueCore limanda ilk test ünitesini kurmaya hazırlanıyor.
Ukrayna, Kanada’dan LNG için 30 yıllık enerji ortaklığı önerdi
Ukrayna Enerji Bakanı Denys Shmyhal, Kanada LNG’sinin Ukrayna’ya ulaştırılmasına odaklanan bir “stratejik enerji güvenliği köprüsü” ve 30 yıllık iş birliği anlaşması önerdi. Teklif; nükleer enerji, yenilenebilir kaynaklar ve altyapı korumasını da kapsıyor.
Petrolün gün içi dönüşü: Brent’in 87,55 dolardan 90 doların üzerine dönmesi, diplomasi fiyatlamasının Suudi Arabistan’a yönelik İHA’lar ve Hürmüz belirsizliğiyle sınırlandığını gösteriyor.
Teknik değerlendirmede WTI’ın 84,33, Brent’in 90,94 dolar çevresinde 50 günlük ortalamalardan tepki verdiği belirtiliyor. Doğal gazda ise 2,75 dolar destek olarak izleniyor.
OPEC+ toplantısı: 2 Ağustos toplantısında eylül hedefinin günlük 188 bin varil artırılması yönünde. Fiziksel kesintiler nedeniyle kararın fiilî arza etkisi ayrıca izlenmeli.
CPC terminali: Yeniden başlayan yüklemelerin Tengiz ve ülke üretimini ne hızla normale döndüreceği, terminal güvenliği ve tanker programlarıyla kontrol edilmeli.