Piyasa Notları – 23 Temmuz 19.00
Orta Doğu’daki güvenlik krizi, Brent petrolü 100 doların üzerine taşırken küresel enerji ticaretinde alternatif güzergâh ve tedarik arayışlarını hızlandırdı. Aramco Sidi Kerir üzerinden ilave kargo sunarken Irak fuel-oili Suriye üzerinden ABD’ye ulaştırıldı; QatarEnergy ise LNG teslimatlarındaki mücbir sebebi uzattı. Kriz, 2026 petrol arz açığı beklentisini büyütürken Rus petrolündeki indirimleri de ortadan kaldırdı.
Brent 100 doları aşarak yaklaşık iki ayın zirvesine çıktı
Husilerin iki Suudi petrol tankerine saldırdığını açıklaması ve Hürmüz trafiğindeki aksama, Brent’i gün içinde yüzde 7 artışla 100,71 dolara taşıdı. WTI 92,01 doları gördü. Fiyatlar daha sonra 100 dolar çevresinde dalgalanırken Brent’in temmuz kazancı yaklaşık yüzde 40’a ulaştı.
Aramco Akdeniz’den ilave petrol kargoları sunuyor
Aramco, Kızıldeniz’deki güvenlik tehdidine karşı Mısır’ın Sidi Kerir limanından spot petrol tekliflerini artırdı. Ham petrol, Ayn Sukhna’dan SUMED boru hattıyla Akdeniz’e taşınıyor. Hacim ve fiyat açıklanmadı; düzenleme Avrupa ve Kuzey Amerika teslimatlarında Babülmendep riskini azaltmayı amaçlıyor.
ABD, Suriye üzerinden taşınan Irak fuel-oilini ilk kez aldı
Irak fuel-oili, Körfez’deki kesintileri aşmak amacıyla tankerlerle Suriye’nin Banyas limanına taşınarak ABD’ye gönderildi. Kpler verilerine göre üç tanker ABD Körfez kıyısına yüz binlerce varil teslim etti veya edecek. Irak ve Suriye, Hürmüz normale dönse bile bu alternatif koridoru sürdürmeyi planlıyor.
Rus petrolünün Hindistan’a satışındaki indirimler ortadan kalktı
Bharat Petroleum CFO’suna göre Orta Doğu’daki arz kesintileri alternatif petrole talebi artırınca tüccarlar Rus ham petrolünde indirim sunmayı bıraktı. Değişim, yaptırımlara rağmen Hindistan’ın Rus petrolünden sağladığı fiyat avantajının bölgesel kriz nedeniyle aşındığını gösteriyor.
QatarEnergy LNG’de mücbir sebebi uzattı
QatarEnergy, Güney Kore, Hindistan ve Bangladeş’e teslimatlarda mücbir sebep süresini eylül ortasına, bazı yüklemelerde ekime uzattı. Şirket ayrıca yaklaşık 70 LNG tankerinden en az dokuzunu ekim ortasına kadar kısa süreli kiraya verdi.
LNG alıcıları Katar ve BAE’den daha esnek sözleşme isteyecek
Asyalı ve Avrupalı alıcıların Hürmüz şoku sonrasında daha düşük fiyat, varış noktası esnekliği ve yedek tedarik hükümleri talep etmeye hazırlandığı bildirildi. Ancak sigorta ve jeopolitik risklerin artması alıcıların pazarlık gücünü sınırlıyor. Katar’ın ABD’deki Golden Pass tesisi olası yedek kaynaklar arasında.
2026 petrol açığı beklentisi iki katına çıktı
Reuters anketindeki analistler, Orta Doğu kesintileri nedeniyle 2026 küresel petrol arz açığı tahminini günlük 1,5 milyon varile yükseltti. Buna karşılık Körfez akışlarının toparlanması, ABD arzı ve daha zayıf Çin talebiyle 2027’de günlük 1,9 milyon varil fazlaya geçilebileceği öngörülüyor.
TotalEnergies, Rusya’daki Arctic LNG 2’den çıkıyor
TotalEnergies, Arctic LNG 2’deki yüzde 10 payını Novatek iştiraki Nordline’a devredecek. Rus makamlarının onayladığı işlemin yakında tamamlanması bekleniyor; tazminat koşulları açıklanmadı. Şirket projeyle bağlantılı olarak 2022’de 4,1 milyar dolarlık değer düşüklüğü kaydetmişti.
Çin rüzgâr ve güneş üretimini beş yılda yüzde 53 artıracak
Çin, rüzgâr ve güneş üretimi için ilk kez bağlayıcı beş yıllık hedef belirledi. Toplam yenilenebilir enerji üretiminin 2025’teki 1,18 milyar ton kömür eşdeğerinden 2030’da 1,8 milyar tona yükseltilmesi ve yenilenebilirlerin pik talep dönemlerinde daha güvenilir hâle getirilmesi planlanıyor.
İsveç kritik mineral madenciliğini ulusal güvenlik konusu ilan etti
Hükümet, Çin’e bağımlılığı azaltmak için kritik metal ve nadir toprak madenciliğini ulusal güvenlik çıkarı olarak tanımladı. İzin süreçlerinin hızlandırılması ve olası kamu yatırımı değerlendiriliyor. Per Geijer kaynağında tahminen 2,2 milyon ton nadir toprak oksidi bulunuyor; Sami topluluklarının itirazları sürüyor.
EDF iki Britanya reaktörünün ömrünü 2030’a uzatacak
EDF Energy, Heysham 1 ve Hartlepool ileri gaz soğutmalı reaktörlerinin işletimini iki yıl daha sürdürerek Mart 2030’a kadar uzatmayı planlıyor. Karar, güvenlik incelemelerine bağlı kalacak; mevcut nükleer kapasitenin korunması Britanya’nın arz güvenliği ve düşük karbonlu üretimi açısından önem taşıyor.
Romanya Enerji Bakanlığı SMR stratejisinin genişletilmesini reddetti
Bakanlık, Nuclearelectrica’nın küçük modüler reaktör programına farklı teknolojiler ve alternatif sahalar eklenerek başlangıç stratejisinin yeniden değerlendirilmesi önerisini kabul etmedi. Karar, Doicești merkezli mevcut SMR yaklaşımının şimdilik korunacağı anlamına geliyor.
Çin’de Lufeng 2 reaktörünün ana modülü yerleştirildi
China General Nuclear, Guangdong’daki Lufeng 2 ünitesinde CA01 yapısal “süper modülünün” yerine yerleştirildiğini açıkladı. Modül, reaktör binasının iç yapılarının önemli bölümünü oluşturuyor. Gelişme inşaat kilometre taşı niteliğinde; işletmeye alma tarihi hakkında yeni bilgi verilmedi.
Güney Afrika’nın enerji reformlarında ilerleme geriledi
Business Leadership South Africa’nın reform endeksi ikinci çeyrekte 0,6 puan düşerek 71,1’e indi. Eskom ve Enerji Bakanlığının iletim varlıklarını şirket içinde tutma girişimi, bağımsız şebeke işletmecisi öngören mevzuatla çeliştiği gerekçesiyle başlıca gerileme alanlarından biri olarak gösterildi.
ABD doğal gazı: Analistler fiyatın 3 dolar ve 50 günlük hareketli ortalama çevresinde dirençle karşılaştığını belirtiyorlar. EIA stok artışı beklentisi 29 Bcf, sıcak hava ve yüksek LNG akışları yukarı yönü desteklerken üretim artışı kazançları sınırlayabilir.
Petrolün 100 dolar üzerindeki kalıcılığı: Kapanış ve ertesi gün Asya işlemlerinde Babülmendep geçişleri, Sidi Kerir yüklemeleri ve tanker sigorta primlerinin izlenmesi gerekiyor.
LNG sözleşmeleri: QatarEnergy’nin mücbir sebep kapsamı ile Golden Pass’in yedek tedarik rolüne ilişkin şirketlerden henüz açıklama gelmedi.